آشنایی با اختلالات روانی

آشنایی با اختلالات روانی بیش از هر چیز مستلزم ارائه تعریفی معتبر از واژه اختلال روانی است. ویرایش پنجم کتابچه راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی (DSM-5) معتبرترین منبع در تعریف و طبقه بندی اختلالات روانی است (مرجع اصلی اطلاعات ارائه شده در سایت بهداشت روانی).

طبق تعریف DSM-5 اختلال روانی سندرمی (مجموعه نشانگان) است که ویژگی بارز آن بر هم خوردن قابل توجه بالینی شناخت، تنظیم هیجانی یا رفتاری فرد است و خود بازتابی است از کژکاری فرایندهای زیستی، روانی یا رشدی زمینه ساز عملکرد روانی.

اختلالات روانی معمولا با ناراحتی قابل توجه یا نقص کارکرد در فعالیت های اجتماعی، شغلی و یا سایر فعالیت های مهم زندگی فرد همراه هستند.

یک واکنش مورد انتظار یا مبتنی بر فرهنگ به یک استرس یا فقدان عادی مانند مرگ عزیزان اختلال روانی محسوب نمی شود.

رفتارهای غیرمتعارف اجتماعی (مثلا رفتارهای سیاسی، مذهبی یا جنسی) و تعارضات بین فرد و اجتماع نیز اختلال روانی محسوب نمی شوند مگر اینکه این انحراف یا تعارض ناشی از یک کژکاری در فرد باشد مانند آنچه در بالا ذکر شد.

آشنایی با اختلالات روانی و فرایند تشخیص باید کاربرد بالینی داشته باشد یعنی بتواند در تعیین پیش آگهی، طرح درمان و نتایج بالقوه درمان بیماران به بالینگران کمک نماید. ضرورت درمانی یک تصمیم بالینی پیچیده است که با توجه به ملاحظاتی اتخاذ می شود:

 

دسته بندی اختلالات روانی

 

– اختلالات رشدی عصبی

 

– اسکیزوفرنیا و سایر اختلالات روان پریشانه

 

– اختلالات دوقطبی و اختلالات مرتبط

 

– اختلالات افسردگی

 

– اختلالات اضطرابی

 

– اختلال وسواسی – جبری و اختلالات مرتبط

 

– اختلالات مربوط به سانحه و عوامل استرس

 

– اختلالات ایذایی، کنترل تکانه و سلوک

 

 

اختلال ذخیره سازی

اختلال ذخیره سازی

اختلال ذخیره سازی اختلال ذخیره سازی (احتکار یا انباشتگری) Hoarding Disorder شامل مشکلات پایدار در دور ریختن یا جدا شدن از متعلقات خود، صرف نظر از ارزش واقعی آنهاست (ملاک A). اصطلاح پایدار دلالت بر مشکل دراز مدت دارد و نه بر موقعیت های گذرای زندگی که منجر به انباشتگی …

توضیحات بیشتر »

اختلال بدریخت انگاری بدن

اختلال بدریخت انگاری بدن

اختلال بدریخت انگاری بدن اختلال بدریخت انگاری بدن Body Dysmorphic Disorder که در گذشته هراس از بدریخت انگاری نامیده می شد، شامل مشغولیت ذهنی با یک یا چند نقص یا عیب تصوری در ظاهر است که به باور مبتلایان آنها زشت، غیرجذاب، ناهنجار یا بدشکل به نظر می رسد. عیوبی …

توضیحات بیشتر »

اختلال وسواسی – جبری

اختلال وسواسی - جبری

اختلال وسواسی – جبری اختلال وسواسی – جبری Obsessive-Compulsive Disorder دارای علایم مشخصه وجود وسواس های فکری و عملی است. وسواس های فکری شامل  افکار (مثل فکر آلودگی)، تصورات (مثل صحنه های خشونت بار یا هولناک) یا تمایلات (مثل چاقو زدن به کسی) تکراری و پایدار می باشد. نکته مهم …

توضیحات بیشتر »

اختلال اضطراب فراگیر

اختلال اضطراب فراگیر

اختلال اضطراب فراگیر ویژگی اصلی اختلال اضطراب فراگیر (GAD) Generalized Anxiety Disorder نگرانی و اضطراب مفرط (انتظار توأم با تشویش) در مورد وقایع و فعالیت های مختلف است. شدت، مدت یا دفعات اضطراب و نگرانی از آنچه واقعا از حادثه پیش رو انتظار می رود بیشتر است. کنترل نگرانی و …

توضیحات بیشتر »

گذرهراسی یا آگورافوبیا

گذرهراسی یا آگورافوبیا

گذرهراسی یا آگورافوبیا گذرهراسی یا آگورا فوبیا Agoraphobia ترس یا اضطراب شدید یا قابل توجهی است که در رویارویی واقعی یا انتظار رویارویی با طیف گسترده ای از موقعیت های مختلف بروز می کند. برای تشخیص گذاری باید وجود علایم لازم در حداقل دو مورد از ۵ موقعیت زیر تأیید …

توضیحات بیشتر »

اختلال پانیک (وحشتزدگی)

اختلال پانیک (وحشتزدگی)

اختلال پانیک (وحشتزدگی)  اختلال پانیک (وحشتزدگی) Panic Disorder یعنی بروز مکرر حملات پانیک غیرمنتظره. یک دوره پانیک به شکل فوران ناگهانی ترس شدید یا احساس ناراحتی فوق العاده بروز می کند و در عرض چند دقیقه به اوج خود می رسد و در طی همین مدت حداقل چهار علامت از …

توضیحات بیشتر »

اختلال اضطراب اجتماعی (جمعیت هراسی)

اختلال اضطراب اجتماعی (جمعیت هراسی)

اختلال اضطراب اجتماعی (جمعیت هراسی) اختلال اضطراب اجتماعی (جمعیت هراسی) Social Anxiety Disorder (Social Phobia) شامل ترس یا اضطراب شدید یا قابل توجه از موقعیت های اجتماعی است که ممکن است در آنها فرد مورد موشکافی دیگران قرار گیرد. در کودکان ترس موجود باید در تعاملات با همسالان نیز بروز …

توضیحات بیشتر »

هراس یا فوبیای اختصاصی

هراس یا فوبیای اختصاصی

هراس یا فوبیای اختصاصی هراس یا فوبیای اختصاصی Specific Phobia شامل ترس یا اضطراب موقعیتی است که به شرط حضور یک شیء یا موقعیت خاص بوجود می آید. بیشتر بیماران از بیش از یک شیء یا موقعیت یا محرک هراس می ترسند. برای تشخیص هراس اختصاصی باید توجه داشت که …

توضیحات بیشتر »

گنگی انتخابی

گنگی انتخابی

گنگی انتخابی کودکان مبتلا به گنگی انتخابی Selective Mutism در تعاملات اجتماعی با دیگران، آغازگر مکالمه نیستند و متقابلا وقتی دیگران با آنها صحبت می کنند، پاسخ نمی دهند.  عدم تکلم هم با بزرگسلان و هم با سایر کودکان دیده می شود. کودکان مبتلا به گنگی انتخابی در خانه و …

توضیحات بیشتر »

اختلال اضطراب جدایی

اختلال اضطراب جدایی

اختلال اضطراب جدایی ویژگی اصلی اختلال اضطراب جدایی Separation Anxiety Disorder ترس و نگرانی مفرط از جدایی از منزل و افراد دلبسته است. اضطراب موجود شدیدتر از آن چیزی است که بر اساس سطح رشدی فرد انتظار می رود. افراد مبتلا به اضطراب جدایی علایمی دارند که حداقل سه مورد …

توضیحات بیشتر »