اختلالات کاتاتونی ناشی از یک بیماری طبی دیگر Catatonic Disorder Due to Another Medical Condition وجود کاتاتونی است که با توجه به شواهد موجود قابل استناد به اثرات فیزیولوژیکی یک بیماری طبی است. تشخیص کاتاتونی بر اساس وجود حداقل سه علامت از  علایم موجود در ملاک A صورت می گیرد. باید از شرح حال، معاینات جسمی یا یافته های آزمایشگاهی شواهدی به دست آورد که بتوان کاتاتونی را به بیماری طبی استناد داد (ملاک B). اگر بیماری دیگری کاتاتونیای موجود را توجیه می کند نباید این تشخیص را مطرح نمود (مثلا دوره مانیا) (ملاک C) یا اگر علایم کاتاتونی منحصرا در دوره دلیریوم بروز کرده است (ملاک D).

ملاک های تشخیصی

برای تشخیص اختلال کاتاتونی ناشی از یک بیماری طبی دیگر بایستی ۵ ملاک زیر در نظر گرفته شود:

A: حداقل ۳ مورد از علایم زیر وجه غالب نمای بالینی را تشکیل می دهند:

۱- بهت (یعنی عدم وجود هرگونه فعالیت روانی حرکتی یا واکنش به محیط اطراف).

۲- جمود عضلانی (یعنی وضعیت گیری انفعالی بدن که حتی بر خلاف جاذبه زمین حفظ می شود).

۳- انعطاف پذیری مومی شکل (یعنی عدم وجود یا مقاومت کم در مقابل وضعیت دهی بدن توسط بالینگر).

۴- گنگی (عدم وجود یا پاسخ های کلامی خیلی کم. در صورت وجود زبان پریشی این ملاک را کنار بگذارید).

۵- منفی کاری (یعنی مقاومت یا عدم پیروی از دستورات یا محرک های خارجی).

۶- وضعیت گیری بدن (یعنی وضعیت گیری و حفظ فعالانه یک موقعیت ناجور حتی بر خلاف جاذبه زمین).

۷- ادا و اطوار (یعنی تقلید پر آب و تاب و غیر متعارف رفتارهای طبیعی).

۸- رفتارهای قالبی (حرکات تکراری، اعلب غیر طبیعی و بدون هدف).

۹- سرآسیمگی که به واسطه محرکی خارجی ایجاد نشده است.

۱۰- شکلک درآوردن.

۱۱- پژواک کلام (یعنی تقلید و تکرار گفتار دیگران).

۱۲- پژواک رفتار (یعنی تقلید و تکرار حرکات دیگران).

B: شواهد به دست آمده از شرح حال، معاینات بالینی یا یافته های آزمایشگاهی نشان می دهند که اختلال در اثر تبعات مستقیم آسیب شناختی یک بیماری طبی دیگر ایجاد شده است.

C: اختلال موجود توسط بیماری روانی دیگری بهتر توجیه نمی شود (مانند دوره مانیا).

D: اختلال منحصرا در حین دوره دلیریوم رخ نداده است.

E: اختلال حاضر باعث ناراحتی قابل ملاحظه بالینی و افت کارکرد فرد در زمینه های شغلی، اجتماعی و سایر جنبه های مهم کارکردی شده است.

تشخیص افتراقی

اگر علایم کاتاتونیا منحصرا در دوره دلیریوم یا سندرم نورولپتیک بدخیم بروز کرده است، تشخیص جداگانه اختلال کاتاتونیک ناشی از یک بیماری طبی دیگر ضرورتی ندارد. اگر بیمار در حال مصرف داروی نورولپتیک است باید به اختلالات حرکتی ناشی از دارو (مانند وضعیت ناهنجار که می تواند به دلیل دیستونی ناشی از دارو ایجاد شده باشد) یا سندرم نورولپتیک بدخیم (مثلا وجود ویژگی های شبه کاتاتونیک همراه علایم حیاتی مربوطه و یافته های آزمایشگاهی غیرطبیعی) توجه ویژه ای مبذول داشت. در تمام پنج اختلال روان پریشی زیر علایم کاتاتونیا مشاهده می شود: اختلال روان پریشی گذرا، اختلال اسکیزوفرنی فرم، اسکیزوفرنی، اختلال اسکیزوافکتیو و اختلال روان پریشی ناشی از دارو/مواد. به علاوه کاتاتونیا در برخی از اختلالات رشدی عصبی، تمام انواع اختلالات افسردگی و دوقطبی و سایر اختلالات روانی نیز دیده می شود.

منبع: راهنمای تشخیصی و آماری اختلال های روانی ویرایش پنجم DSM-5، انجمن روان پزشکی آمریکا ۲۰۱۳، ترجمه دکتر فرزین رضاعی و دیگران، انتشارات ارجمند.

   این مطلب را به اشتراک بگذارید

نوشته اختلالات کاتاتونی ناشی از یک بیماری طبی دیگر اولین بار در بهداشت روانی. پدیدار شد.

بنا بر تعریف سازمان بهداشت جهانی (WHO) بهداشت روانی حالتی از سلامتی است که در آن فرد قابلیت های بالقوه خود را محقق می سازد، قادر است با فشارهای روانی (استرس ها) روزمره زندگی کنار بیاید، می تواند به صورتی کارآمد به فعالیت بپردازد و نیز قادر به مشارکت با جامعه پیرامون خود است.

نکته مثبت این تعریف این است که بهداشت روانی صرفا حالتی از فقدان بیماری یا ناتوانی نبوده و صحت و سلامت کامل جسمی، روانی و اجتماعی را شامل می شود. بنابراین نبود علایم بیماری یا ناتوانی خاص در یک فرد دلیل برخورداری از بهداشت روانی کامل نیست.

بهداشت روانی چیست؟ به طور کلی بهداشت روانی شامل سلامتی کامل در ابعاد مختلف جسمی، هیجانی، روانی و اجتماعی است. بهداشت روانی در سراسر عمر از کودکی تا بزرگسالی تفکرات، احساسات، خُلقیات، شیوه های مقابله با فشارهای روانی، روابط با دیگران، شیوه عملکرد و حتی انتخاب های ما را تحت تأثیر خود قرار می دهد.

علایم هشدار دهنده

چنانچه با هر یک از علایم زیر مواجه هستید بایستی وضعیت بهداشت روان خود را مورد بررسی دقیق تر قرار دهید:

• کم خوری یا پرخوری
•  کم خوابی یا پرخوابی
• کناره گیری از مردم و فعالیت های مفید
• کمبود یا فقدان انرژی
• بی احساسی یا بی اهمیت بودن امور
• تجربۀ درد و رنج بی دلیل
• احساس درماندگی یا ناامیدی
• مصرف غیر معمول دخانیات، نوشیدنی های الکلی و یا داروها
• احساس سردرگمی یا بلاتکلیفی
• فراموشی های متعدد
• عصبانیت و آشفتگی هیجانی
•  نگرانی یا ترس مبهم
• مشاجره و درگیری با اعضای خانواده یا دوستان
• خلق بی ثبات به شکلی که در روابط پایدار با دیگران ایجاد اختلال کرده باشد
• درگیری مکرر با افکار و خاطرات مزاحم
• شنیدن صداهای عجیب و غریب
• اعتقاد به باورهای غیرواقعی
• افکار آسیب رسانی به خود یا دیگران
• ناتوانی در نظم بخشی و انجام وظایف روزمره ماننده مراقبت از فرزندان، امور تحصیلی و یا شغلی

همچنین عوامل گوناگونی مانند عوامل زیستی (ژن ها یا شیمی مغز)، تجارب زندگی (ضربه های روانی یا سوء استفاده های گوناگون) و نیز سابقه خانوادگی (وجود فردی در خانواده که خود از بهداشت روانی کاملی برخوردار نبوده است)، می توانند بهداشت روانی ما را تحت تأثیر خود قرار دهند. در خاتمه نکته امیدبخش این که هر چند مشکلات مربوط به بهداشت روانی امری عمومی است اما راهکارهای کاربردی جهت بهتر شدن و یا حتی رفع کامل مشکلات در اختیار همگان قرار دارد.

ترجمه: امیر هوشنگ سلطانی

منبع: https://www.mentalhealth.gov   

   این مطلب را به اشتراک بگذارید

نوشته بهداشت روانی چیست؟ اولین بار در بهداشت روانی. پدیدار شد.